جمعه, ۲۷ شهریور ۱۴۰۵ / ۰۰:۲۰:۲۳
پروژه گلخانهای “مزرعه مهر وطن” در شهرستان خوی که قرار است نمونه ای از سرمایهگذاری کلان در استان آذربایجان غربی باشد، اکنون به موضوعی بحثبرانگیز تبدیل شده است. کلنگزنی دوباره این پروژه پس از گذشت بیش از دو سال از مراسم اولیه، نه تنها پرسشهایی جدی در مورد تأخیرهای طولانی و ضعفهای مدیریتی به میان […]
پروژه گلخانهای “مزرعه مهر وطن” در شهرستان خوی که قرار است نمونه ای از سرمایهگذاری کلان در استان آذربایجان غربی باشد، اکنون به موضوعی بحثبرانگیز تبدیل شده است. کلنگزنی دوباره این پروژه پس از گذشت بیش از دو سال از مراسم اولیه، نه تنها پرسشهایی جدی در مورد تأخیرهای طولانی و ضعفهای مدیریتی به میان آورده، بلکه آغاز عمیات اجرایی این پروژه در قالب “اینوا” ، اعتبار همایش بینالمللی سرمایهگذاری “اینوا” را نیز به چالش کشیده است.
از کلنگزنی اول تا دوم؛ دو سال انتظار برای شروع عملیات
مراسم کلنگزنی اولیه پروژه “مزرعه مهر وطن” در ۱۳ بهمن ۱۴۰۲ با حضور مقامات استانی برگزار شد. این پروژه که وعده داده شده بود طی یک سال به بهرهبرداری برسد، پس از گذشت بیش از دو سال، در مرداد ماه ۱۴۰۴ و در قالب همایش سرمایهگذاری “اینوا” مجدداً کلنگزنی شد و این بار از آن به عنوان “آغاز عملیات اجرایی” یاد گردید.
این تکرار، انتقاداتی را در پی داشته و از آن به عنوان نمونهای از کلنگزنیهای نمایشی یاد میشود که بیش از آنکه نشاندهنده پیشرفت واقعی باشد، کارکردی تبلیغاتی در مناسبتهای مختلف پیدا کرده است. چنین رویکردی منجر به هدررفت منابع و مهمتر از آن، فرسایش اعتماد عمومی به وعدههای مسئولان میشود. فقدان شفافیت در اطلاعرسانی پیرامون دلایل تأخیر دو ساله و مشکلات پیش روی پروژه، این گمانه را تقویت میکند که کلنگزنیها بیشتر جنبه سیاسی و تبلیغاتی داشتهاند.
همایش “اینوا”؛ فرصتی که با معرفی پروژههای تکراری زیر سوال رفت
همایش بینالمللی فرصتهای سرمایهگذاری آذربایجان غربی (اینوا) که در خرداد ۱۴۰۴ با حضور سرمایهگذاران داخلی و خارجی با هدف معرفی بیش از ۸۰۰ فرصت سرمایهگذاری برگزار شد، قرار بود نقطه عطفی برای توسعه اقتصادی استان باشد. با این حال، معرفی مجدد پروژهای مانند “مهر وطن” که دو سال پیش کلنگزنی شده بود، به عنوان یک فرصت جدید، اعتبار این رویداد را خدشهدار کرد. این اقدام این پیام را به سرمایهگذاران بالقوه مخابره میکند که پروژهها در استان با مشکلات جدی در برنامهریزی و اجرا مواجه هستند و سازوکار مشخصی برای پیگیری آنها وجود ندارد. این امر میتواند به کاهش اعتماد فعالان اقتصادی و رسانهها به چنین رویدادهایی منجر شود و جایگاه استان را در جذب سرمایه تضعیف کند.
بهرهبرداری سیاسی و ناهماهنگیهای مدیریتی
به عقیده ناظران و رسانهها، دکتر عادل نجفزاده، نماینده مردم خوی و چایپاره در مجلس، در هر دو مراسم کلنگزنی از این پروژه برای اهداف سیاسی بهرهبرداری کرده است. وی که پیش از انتخابات مجلس دوازدهم، این پروژه را به عنوان یکی از دستاوردهای خود در جذب سرمایهگذار معرفی کرده بود، در مراسم دوم نیز بدون ارائه توضیحی درباره تأخیر دوساله، بار دیگر به نمایش توانمندی خود در این زمینه پرداخت. چنین رویکردهایی، ضمن ایجاد فضای تبلیغاتی غیرواقعی، اصل شفافیت و پاسخگویی مسئولان را به حاشیه میبرد.
علاوه بر این، اظهارات معاون اقتصادی استاندار درباره علت عدم حضور استاندار وقت ( معتمدیان ) در مراسم کلنگزنی اول، به دلیل آماده نبودن زیرساختهایی نظیر زمین، آب و برق، نشان از وجود مشکلات بنیادین در هماهنگیهای مدیریتی و فشارهای سیاسی برای برگزاری مراسم بدون فراهم بودن زمینههای لازم دارد.
پیامدها و راهکارهای پیشنهادی
تکرار کلنگزنیهای نمایشی و استفاده ابزاری از همایشهای سرمایهگذاری، آسیبهای جدی به بدنه اقتصادی و اجتماعی استان وارد میکند. برای عبور از این چالشها، راهکارهای زیر پیشنهاد میشود:
افزایش شفافیت: ارائه گزارشهای دورهای و دقیق از روند پیشرفت فیزیکی و مالی پروژهها به افکار عمومی.
برگزاری همایشهای تخصصی کارآمد و عملیاتی: تمرکز همایشهای سرمایهگذاری بر معرفی فرصتهای واقعی، مطالعهشده و آماده اجرا به جای نمایش پروژههای نیمهتمام.
تقویت نگاه تخصصی: پرهیز از بهرهبرداریهای سیاسی و حزبی از پروژههای توسعهای و حاکم کردن نگاه فنی و اجرایی.
رفع موانع زیرساختی: اطمینان از حل مشکلات اساسی مانند تأمین زمین، آب و برق پیش از آغاز رسمی و کلنگزنی پروژهها.
و اما کلام آخر اینکه : پروژه گلخانهای “مزرعه مهر وطن” نمونهای است که نشان میدهد چگونه یک طرح با پتانسیل اقتصادی بالا میتواند به دلیل ضعف در مدیریت، تأخیرهای غیرموجه و بهرهبرداریهای سیاسی، به ابزاری برای تضعیف اعتماد عمومی تبدیل شود. برای تحقق وعدههای توسعه در استان آذربایجان غربی، تغییر رویکرد از اقدامات نمایشی به سمت برنامهریزی دقیق، اجرای متعهدانه و شفافیت در اطلاعرسانی، امری ضروری و اجتنابناپذیر است.
